Вие имате прво да ја знаете вистината

Neue Zuercher Zeitung: Западен Балкан се вооружува

За трката во вооружување на Балканот пишува швајцарскиот весник „Ноје Цуерхер Цајтунг“, цитирајќи го британскиот весник „Економист“, кој е „загрижен“ и истакнува дека Србија, која „подобро се вооружува“ во последните години, не заостанува зад соседна Хрватска.

– Се започна во 2015 година, кога Хрватска побара од САД да купат 16 ракетни фрлачи М270 со домет од 300 километри. Во исто време, Србија се обратила кон Кремљ, кој му го понудил противвоздушниот ракетен систем С-300, пишува НЗЗ и наизменично се обвинуваат меѓусебно за дестабилизација на регионот со постојано вооружување, пишува швајцарскиот весник.

Горна граница за поседување тешко оружје

„Дејтонскиот мировен договор од 1995 година“, пишува швајцарскиот весник, „воведе горна граница за поседување тешко оружје, сериозно ограничувајќи ги офанзивните способности на Србија, Хрватска и двата ентитета на БиХ.“ Сепак, „нерешените конфликти во регионот, како што се Косово и Босна и Херцеговина, каде Србија и Хрватска се сметаат за заштитни сили на нивните етнички групи, ја заматија оваа слика. Националистички поттикнувања и демонстрации на воена сила се случуваат во Србија и Хрватска, особено пред изборите, а тоа е проверено средство за лов на гласовите на гласачите – пишува „НЗЗ“.

Додека Хрватска е членка на ЕУ, Србија негува добри односи со Русија, стратешко партнерство со Кина и во исто време се стреми да се приклучи на ЕУ. Само нема да се приклучи кон НАТО, објаснува весникот, наведувајќи дека Србија се уште негува блиски односи со западната воена алијанса во рамките на „Партнерството за мир“. „Србија ги држи отворени сите опции за да ги сврти Западот и Русија еден против друг. Оваа стратегија ризикува да предизвика компликации доколку се засили конкуренцијата меѓу големите сили“, наведува НЗЗ и додава дека на Србија и на Хрватска им е полесно и поевтино да ги решаваат конфликтите на преговарачка маса.

– Пресметката е, сепак, дека со силна армија и силни партнери полесно се решаваат спорови како оној на Косово. Затоа, би било погрешно да се нарече трка во вооружување или знаци на претстоен конфликт, тоа што го прават Србија и Хрватска – оценува НЗЗ.

Сепак, се додава во текстот, начинот на кој двете земји ја демонстрираат својата воена сила не одговара на добрососедските односи. „Штракањето на оружјето е наменето за домашната публика, но од тоа сепак може да се развие опасна динамика. Во загрозени сценарија, оние кои се на власт – како заштитници на сопствената нација – не само што го одвлекуваат вниманието од реалните политички предизвици, туку и штетат на напредокот во нивната земја – и тоа без војна, заклучува „Ноје Цуерхер Цајтунг“.

Косово – Елдорадо за биткоинот

Германскиот весник „Франкфуртер алгемајне цајтунг“ во написот под наслов „Косовска крипто-криза“ пишува дека конфликтот со Србија го прави Косово рудник за злато за „рударите на биткоин“, зборувајќи за феноменот „Рудар на биткоин“, односно мајнингот.

Во зима многу згради во Косово се загреваат со климатизери, што претставува големо оптоварување на електричната мрежа. „Но, ситуацијата со електрична енергија се влошува со уште еден феномен: ископување биткоин на виртуелни валути со ефикасни и силни компјутери. Затоа минатата недела владата на премиерот Албин Курти привремено го забрани ова „рударство“. Обвинителството добило задача да ги пронајдат таквите локации и да ги затворат. Забраната се заснова на одлуката на косовската влада во декември, кога владата, повикувајќи се на енергетска криза, прогласи вонредна состојба на шест месеци“.

ФАЗ пишува дека тоа предизвикало критики, не само од оние кои се директно засегнати со оваа одлука, туку и од политикологот Кренар Гаши, кој смета дека владата се движи во „сивата зона“. Во Косово не постои закон кој го регулира ова прашање и предвидува даноци за овој тип на бизнис, што го прави толку привлечен, ФАЗ понатаму наведува дека косовската полиција пред неколку месеци запрела возач кој имал 15 компјутери во автомобилот за „сопствена“ употреба.

Но полицијата не му можела ништо бидејќи државното обвинителство утврдило дека нема причина за кривично гонење. Тоа е илустрација која покажува како Законот за забрана на „мајнингот“ во пракса „не е спроведлив“, како што тврди Гаши. „Без разлика на тоа, полицијата постојано зборува за нови успеси, само што сега не се работи за запленетиот хероин во Ротердам или Хамбург, туку за графички картички и компјутери во Приштина и Призрен“, оценува ФАЗ.

Посебен аспект на целата приказна, продолжува германскиот весник, е северот на Косово, каде доминираат срби, кои чувствуваат „припадност кон Србија“ и кои се „политички ориентирани кон Белград“. „Таму се чини особено привлечно генерирањето криптовалути.“ Електричната енергија, која е најважна во рударството на Биткоин, е бесплатна во северно Косово. Од крајот на војната во 1999 година, косовските власти не можат да наплаќаат струја таму.

Декларацијата за независност од 2008 година не промени ништо по тоа прашање. Од политички причини северно Косово продолжува да се снабдува со електрична енергија, што одлично им одговара на „рударите на биткоин”. Но, тоа не значи дека никој не ја плаќа. Сметките се дистрибуираат до остатокот од Косово. Косовскиот министер за финансии Хекуран Мурати изјави дека е незаконски збогатувањето на сметка на оние кои плаќаат струја „затоа мора да се гледа во овој контекст“, пишува Frankfurter Allgemeine Zeitung.

Зачленете се и ќе добивате екслузивни вести од нашиот портал!