Вие имате прво да ја знаете вистината

Што се крие зад унгарската медиумска експанзија на Балканот?

Конкурсот за добивање на петтата национална фреквенција се уште трае. Меѓу пријавените телевизии на претходниот конкурс се најде и ТВ2, непозната за јавноста. Станува збор за Унгарец, како што тврдат унгарските новинари, во сопственост на школскиот другар на Виктор Орбан. Оваа телевизија веќе го прошири своето работење и во Словенија, но не е единствената инвестиција во медиумите од регионот на луѓе блиски до Виктор Орбан и неговата партија Фидес. Кои интереси стојат зад унгарската медиумска експанзија на Балканот?

Петар Шац и Јозеф Вида, двајца унгарски бизнисмени поврзани со Виктор Орбан, започнаа офанзива на балканскиот медиумски простор. Во Северна Македонија, Шац купи интернет медиуми блиски до партијата и телевизијата на Никола Груевски со национална фреквенција. Во Словенија купил интернет медиуми, списанија и телевизија Нова24, чии основачи биле членови на партијата на Јанез Јанша.

„Пред сè, тоа им помага на оние партии кои се пријателски настроени кон партијата Фидес, партијата на премиерот Виктор Орбан“, рече новинарот од Будимпешта Габор Бодис.

Вида е сопственик на најгледаната унгарска телевизија ТВ2. Според словенечките новинари, тој ја купил ТВ Планет, која поседува национална фреквенција, преку систем за директно порамнување со Јанша.

Сега се шири и во Србија. Зошто нивните бизниси веќе ги истражува полицијата?

„ТВ2 се чини дека е првенствено на некој начин геополитички сателит на власта, односно владата на Виктор Орбан, објаснува Марко Милосављевиќ, професор на катедрата за новинарство на Универзитетот во Љубљана, Марко Милосављевиќ.

Според нашите соговорници, одредени унгарски компании ги користат овие медиуми за бизнис во банкарскиот, инфраструктурниот и енергетскиот сектор во земјите во кои работат. Македонските и словенечките новинари тврдат дека, бидејќи тој бизнис модел не е одржлив, тие медиуми преживеале со помош на перење пари. Нивните трансакции ги истражувала финансиската полиција на Северна Македонија.

„Со помош на колегите од Унгарија дознавме дека се работи за мали фирми, кои имаат годишен промет од околу 5.000 евра вкупно. Ова не се пари со кои можат да закупат толку медиумски простор во македонските медиуми по пазарни цени. Овие компании никаде не ги рекламираа своите производи, дури ни во Унгарија, само во Македонија“, вели Гоце Трпкоски, новинар на БИРН Северна Македонија.

„Оние кои најмногу се рекламираа во Словенија и во Северна Македонија беа унгарски компании кои никогаш не работеа во Словенија, ниту пак имаа намера да прават бизнис“, вели Примож Цирман, уредник на словенечкиот портал necenzurirano.si.

Бизнисот на ТВ Планет со државниот Телеком во Словенија, како што е најавено, ќе го истражува собраниска комисија.

„Според договорот за продажба, Телеком треба уште да ја финансира Планет ТВ со околу милион и двесте илјади или милион четиристотини илјади евра, колку Телеком Словенија треба да троши годишно на Планет ТВ, и покрај тоа што нивниот рејтинг е пропорционално пониско од тоа колку Телеком Словенија плаќа за Поп ТВ, која е најголемата телевизија во Словенија“, објаснува професорот Милосављевиќ.

„Кога ТВ2 ја презеде Планет ТВ, требаше да се очекува дека уредувачката политика на ТВ Планет ќе биде цврсто во согласност со владата – што и се случи“, додава Цирман.

Според нашите соговорници, словенечката телевизија Планет е целосно неисплатлива од промената на власта, па не ја исклучуваат можноста за нејзино згаснување. Кои би можеле да бидат целите на доаѓањето на ТВ2 во Србија?

„Тие огромни суми пари најлесно се перат во соработка со странски партнери. Вака треба да се гледа на овие унгарски инвестиции, но има и друго политичко и медиумско значење на сите овие инвестиции. Вестите се прават врз основа на пропагандата на Путин, која вообичаено се емитува овде на државната телевизија и на сите медиуми блиски до Виктор Орбан“, вели Бодис.

На прашањето на N1 зошто ги рекламираат унгарските компании кои не работат во Словенија, ТВ Нова24 одговори дека тоа е сосема нормално во ерата на дигитализација и интернет. Тие додаваат дека тврдењата поврзани со перење пари секој ќе треба да ги докажува на суд бидејќи, како што велат, се клевети и лаги.

Бизнисот со Телеком Словенија е, велат, минимален и без привилегии.

Од централата на ТВ2 во Будимпешта и на македонската ТВ Алфа не одговорија на нашите прашања.

Зачленете се и ќе добивате екслузивни вести од нашиот портал!