Долго време се веруваше дека една чаша црвено вино со вечера е добра за здравјето на срцето. Сепак, водечките експерти сега го разоткриваат тој мит – и наместо тоа повлекуваат врски помеѓу пијалокот и големите здравствени проблеми.
Идејата дека црвеното вино го подобрува здравјето на срцето датира од 1980-тите. Група научници забележаа феномен кој стана познат како француски парадокс – чудниот факт дека Французите, кои јадат богата, масна храна и пијат црвено вино, имаат релативно ниски стапки на срцеви заболувања во споредба со другите народи.
Сепак, експертите сега ги отфрлија наводните придобивки, тврдејќи дека доказите за нивна поддршка се слаби и се документирани само во опсервациони студии – што значи дека би можеле да играат други фактори.
– Нема доволно докази за тврдењето дека виното е помалку штетно од другите видови алкохол. Значи, време е да се откажеме од идејата дека е добро и за здравјето на срцето. Поновите студии, спроведени на луѓе и животни, покажуваат дека всушност може да го зголеми ризикот од болести, како што се ракот и срцевите заболувања – тврди д-р Лесли Чо, кардиолог од клиниката во Кливленд.
Францускиот парадокс и вклучувањето на црвено вино во здравата медитеранска исхрана беа широко прифатени од јавноста. Наскоро доби медицински консензус, а некои научници сè уште ги поддржуваат неговите придобивки.
Црвеното вино содржи соединенија наречени полифеноли, за кои се верува дека помагаат во заштитата на слузницата на крвните садови во срцето. Најголемо внимание доби еден посебен полифенол наречен ресвератрол. Сепак, истражувањето за неговите придобивки е спроведено само на глувци.
– Нема докази за некаква корист за луѓето кои земаат додатоци на ресвератрол. И би требало да пиете од сто до илјада чаши црвено вино дневно за да ја добиете количината еднаква на дозите што го подобрија здравјето на глувците – вели д-р Кенет Мукамал, интернист во Медицинскиот центар Бет Израел на Харвард.
Експертите ја доведуваат во прашање валидноста на набљудувачките студии за наводните придобивки за здравјето на срцето. При испитување на податоците за населението за потрошувачката на вино, фактори може да ја комплицираат анализата.
На пример, поединците кои консумираат црвено вино често одржуваат поздрава исхрана и начин на живот, што може да придонесе за нивната севкупна благосостојба. Ова не значи дека само црвеното вино е одговорно за здравствените придобивки, туку начинот на живот поврзан со консумирањето црвено вино.
Водечките здравствени институции, вклучително и Светската здравствена организација, тврдат дека „ниту едно ниво на консумирање алкохол не е безбедно за нашето здравје“.
– Не можеме да зборуваме за таканареченото безбедно ниво на употреба на алкохол. Не е важно колку пиете – ризикот по здравјето на алкохоличарот започнува со првата капка од кој било алкохолен пијалок. Единствено што можеме со сигурност да кажеме е дека колку повеќе пиете, толку е поштетно – објаснува д-р Карина Фереира-Боргес, регионален советник за алкохол и недозволени дроги во Регионалната канцеларија на СЗО за Европа.
Познато е и дека алкохолот го зголемува крвниот притисок, зголемувајќи го ризикот од срцеви заболувања. Студија од 2023 година објавена во списанието Хипертензија покажа дека како што луѓето пијат повеќе алкохол, нивниот крвен притисок се зголемува. Ова важи за систолниот крвен притисок (СБП) и дијастолниот крвен притисок (ДБП). Пиењето само една чаша исто така може да го зголеми ризикот од форма на срцева аритмија позната како атријална фибрилација .
Алкохолот исто така може да го зголеми ризикот од развој на рак кај една личност. Кога телото го метаболизира алкохолот, тој произведува ацеталдехид, токсично соединение кое може да ги оштети ДНК и протеините во клетките, што доведува до мутации и потенцијален раст на клетките на ракот. Исто така, може да го зголеми нивото на естроген кај жените, што е поврзано со поголем ризик од развој на рак на дојка и други видови на рак поврзани со хормони.