Камењата во бубрегот се формираат кога во урината се акумулираат супстанци за кристализирање како што се оксалат, урична киселина или калциум. Причините можат да бидат генетски, но исто така поврзани со здравствени состојби како што се дијабетес, гихт (воспаление на зглобовите), инфекции на уринарниот тракт, висок крвен притисок или дехидрација. Без разлика на причината, секој кој некогаш ги имал ќе потврди – болката може да биде исклучително силна.
Добрата вест е дека постојат неколку начини на кои можете да ги спречите. Првата и најважна работа е да пиете доволно вода. Втората е вклучување на одредени намирници кои помагаат да се создадат услови во организмот неповолни за формирање на камења.
„Општо земено, исхраната богата со цитрати и со малку сол и оксалати е најдобриот начин за спречување на камења во бубрезите“, вели нефрологот Раида Гевала. Нефролог и група диететичари открија за порталот Eating Well кои намирници треба да ги јадеме повеќе.
Јогурт
Најчеста форма на бубрежни камења се калциум оксалат камења. Тие се формираат кога калциумот се врзува со оксалат – супстанца која промовира кристализација во урината. Иако може да изгледа контраинтуитивно, зголемувањето на внесот на калциум преку вашата исхрана всушност може да помогне да се спречи тоа.
„Калциумот се врзува за оксалат во желудникот и ја спречува неговата апсорпција во крвта, а со тоа го намалува преминувањето на оксалат низ бубрезите“, објаснува диететичарот Џен Хернандез. Затоа се препорачува да вклучите три порции храна богата со калциум, како јогурт, во оброците и ужините.
Ова е важно ако редовно јадете храна богата со оксалати, како што се спанаќ, бадеми, цвекло, трици или бел грав. Кога станува збор за суплементите на калциум, истражувањата покажуваат дека тие можат да го зголемат ризикот од формирање на камења, па затоа е подобро да се изберат природни извори на калциум.
Кефир
Кефирот е уште една одлична храна богата со калциум која може да помогне да се заштитите од камења. Покрај тоа, содржи пробиотици кои го поддржуваат здравјето на цревата, што индиректно може да го намали ризикот од камења.
„Бактериите кои живеат во цревата можат да помогнат да се намали апсорпцијата на оксалат и воспалението во бубрезите, а со тоа да се намали ризикот од формирање на камења“, објаснува диететичарот Мелани Бец. Доколку не сте пробале кефир, тој е одлична основа за смути. Но, важно е со што го комбинирате – бобинките, иако се здрави, можат да содржат високо ниво на оксалати. Наместо тоа, користете банани, праски или манго.
Портокалите
„Цитрусните овошја како портокалите се богати со цитрат, супстанца што ја намалува pH вредноста на урината, што го отежнува формирањето на камења“, вели Хернандез за Eating Well. Сепак, не сите агруми се подеднакво ефикасни. На пример, една студија покажа дека сокот од портокал (и во помала мера сокот од лимон) го намалува ризикот, додека сокот од грејпфрут може да има спротивен ефект.
Иако сокот од портокал е корисен, содржи многу шеќер, па затоа пијте го умерено или едноставно јадете портокал и истовремено внесете малку влакна.
Мешунките (наут и леќа)
„Замената на некои од животинските протеини (говедско, свинско, пилешко, риба, морска храна) со растителни извори може да помогне да се спречи тоа“, тврди Бец. Причината за тоа е што животинските протеини се богати со пурини, супстанции кои го зголемуваат ризикот од камења.
Наутот е добар извор на протеини без вишок пурини. Исто така, тој е богат со растителни влакна, кои поддржуваат здрав цревен микробиом. Дополнително, има пониски нивоа на оксалати од другите мешунки, што го прави одличен избор. Леќата е уште еден одличен растителен извор на протеини, со ниска содржина на пурини и оксалати и богата со влакна.