За многу луѓе, утрото не започнува без првата шолја кафе. Тој познат мирис и првата голтка често се ритуал без кој е тешко да се замисли почетокот на денот. Кафето е толку популарен пијалок што во некои земји е втор по консумирање, веднаш по водата. Освен што ни помага да се чувствуваме помалку уморни и побудни, кофеинот во кафето може да го подобри расположението, функцијата на мозокот и атлетските перформанси, според Healthline. Исто така, може да го поттикне губењето на тежината и да заштити од болести како дијабетес тип 2, Алцхајмерова болест и срцеви заболувања.
Сепак, и покрај бројните придобивки, многу луѓе се прашуваат дали е мудро да го пијат на празен стомак. Сè повеќе експерти предупредуваат дека оваа навика, колку и да е пријатна, можеби не е најдобриот избор за телото.
Лошо варење: мит или реалност?
Еден од главните аргументи против пиењето кафе на празен стомак наутро е неговиот ефект врз варењето на храната. Истражувањата покажуваат дека горчината на кафето може да го стимулира производството на желудочна киселина. Се верува дека ако во желудникот нема храна што би ја неутрализирала киселината, тоа може да ја иритира слузницата и да предизвика голем број непријатности како што се горушица, гадење, лошо варење или да ги влоши симптомите на синдром на иритабилни црева.
Сепак, научните студии не успеваат да пронајдат силна врска помеѓу кафето и проблемите со варењето – без оглед на тоа дали се пие на празен стомак или не. Иако мал процент од луѓето се исклучително чувствителни на кафе и редовно доживуваат горушица или гадење, фреквенцијата и сериозноста на овие симптоми остануваат исти без оглед на тоа дали го пијат со или без оброк.
Сепак, важно е да обрнете внимание на тоа како реагира вашето тело. Ако имате лошо варење откако ќе испиете кафе на празен стомак, но не и кога го пиете со оброк, размислете за прилагодување на вашата рутина.
Влијание врз хормоните на стрес
Друго вообичаено тврдење е дека пиењето кафе на празен стомак може да ги зголеми нивоата на хормонот на стрес кортизол. Нивоата на кортизол се природно највисоки наутро по будењето, а кафето го стимулира неговото производство. Затоа некои тврдат дека комбинацијата може да биде опасна, предизвикувајќи нервоза, забрзано чукање на срцето и чувство на напнатост.
Од друга страна, производството на кортизол како одговор на кафето се чини дека е значително помало кај луѓето кои го пијат редовно, а некои студии не покажуваат никакво зголемување. Дури и ако не пиете кафе често, секое зголемување на нивото на кортизол е привремено. Има малку докази што укажуваат дека таков краткорочен скок може да доведе до долгорочни здравствени компликации.
Пад на шеќерот во крвта и енергијата
Влијанието на кафето врз нивото на шеќер во крвта често се занемарува. Кога се консумира без храна, може да предизвика ненадејни флуктуации на нивото на гликоза, што подоцна може да се манифестира како пад на енергијата, замор или зголемена желба за слатки. Затоа не е невообичаено брзо да почувствувате потреба за уште една шолја кафе по првата. Првичниот наплив на енергија може брзо да исчезне, оставајќи ве да се чувствувате исцрпено до средината на утрото.
Други можни ризици
Важно е да се напомене дека кафето може да има неколку негативни несакани ефекти, без оглед на тоа дали го пиете на празен стомак. Кофеинот може да предизвика зависност, а прекумерните количини можат да доведат до анксиозност, немир, срцеви палпитации, па дури и влошување на нападите на паника.
Затоа повеќето експерти препорачуваат ограничување на внесот на кофеин на околу 400 мг дневно, што е еквивалентно на 4 до 5 шолји кафе. Бидејќи неговите ефекти можат да траат до 7 часа, кафето може да ви го наруши и сонот, особено ако го пиете подоцна во текот на денот. На бремените жени им се препорачува да го ограничат внесот на 1 до 2 шолји дневно.
Дали треба да ги промените вашите навики?
Добрата вест е дека не мора да се откажете од вашиот омилен пијалок. И покрај популарните митови, има малку научни докази кои сугерираат дека пиењето кафе на празен стомак е штетно. Поверојатно е дека ќе има исти ефекти врз вашето тело, без оглед на тоа како го консумирате.
Сепак, ако забележите дека тоа ве мачи, доволно е да направите мала промена во вашата рутина. Експертите советуваат да го започнете денот со чаша вода, а потоа да испиете нешто лесно, како овошје, јогурт или овесни снегулки. Само тогаш кафето може да го има својот целосен, позитивен ефект. На крајот, се чини дека проблемот не е самото кафе, туку начинот на кој го консумираме – а тоа е навика што можете да ја промените утре наутро.
