Повеќето возрасни лица треба да консумираат не повеќе од 2.300 милиграми натриум дневно, што е еквивалентно на една лажичка сол.
Сепак, многу луѓе значително го надминуваат ова ограничување и со тоа го зголемуваат ризикот од развој на срцеви заболувања. Натриумот е клучен за функцијата на мускулите и нервите, но вишокот често се додава во преработената храна и оброците во ресторани, па затоа готвењето дома останува најсигурен начин за контрола на внесот, пишува Health.com.
Иако термините „сол“ и „натриум“ често се користат наизменично, постои разлика меѓу нив. Натриумот е минерал што се наоѓа природно во некои прехранбени производи и е една од состојките на солта, а се додава во повеќето преработени производи.
Неопходен е за неколку важни телесни функции. Овозможува правилно функционирање на мускулите и нервите, ја регулира деликатната рамнотежа на течностите во телото, помага во одржувањето на соодветната количина на крв и го одржува нормалниот крвен притисок.
Ризици од прекумерен внес
Една лажичка сол содржи околу 2.300 милиграми натриум, што е препорачаната дневна граница. За луѓе со хипертензија, односно висок крвен притисок, таа граница е уште пониска и изнесува 1.500 милиграми дневно.
Податоците покажуваат дека околу 90 проценти од населението на возраст над две години консумира повеќе натриум од препорачаното, додека просечниот дневен внес е повеќе од 3.400 милиграми.
Главниот проблем со вишокот натриум е тоа што го поттикнува телото да задржува течности. Ова доведува до зголемување на крвниот притисок, што го зголемува ризикот од животозагрозувачки состојби, вклучувајќи хроничен висок крвен притисок, оштетување на бубрезите, срцеви заболувања, срцев удар и мозочен удар.
Дискусија за низок внес на натриум
Постојат тврдења дека исхраната со многу низок внес на натриум може да биде штетна, но ова е сè уште прашање на научна дебата.
Некои истражувања сугерираат дека луѓето кои консумираат помалку од 3.000 милиграми натриум дневно може да имаат поголем ризик од срцев удар или мозочен удар, како и срцева слабост, во споредба со оние кои консумираат помеѓу 3.000 и 6.000 милиграми.
И покрај ова, Администрацијата за храна и лекови на САД (FDA) и Американската асоцијација за срце (AHA) стојат зад своите тековни препораки поради докажаните ризици од висок внес на натриум.
Во некои ситуации, на телото може да му треба повеќе натриум отколку што налагаат општите препораки. Ова се случува со зголемено потење, долготрајно и интензивно вежбање или со одредени заболувања на бубрезите, како што е Бартеров синдром. Во тие случаи, дефинитивно треба да разговарате со вашиот лекар.
Повисок внес на натриум може да препорача и лекар врз основа на специфична здравствена состојба.
Поголема е веројатноста да спаѓате во групата на која ѝ се препорачува намалување на внесот на натриум ако имате над 50 години или имате дијабетес, висок крвен притисок, проблеми со бубрезите или хронична бубрежна болест.
Главни извори на натриум во исхраната
Околу 70 проценти од натриумот што го внесува просечниот возрасен доаѓа од преработена храна и готова храна.
На пример, една чаша конзервирана супа може да содржи повеќе од 900 милиграми натриум, додека четвртина чаша готов дресинг за салата или замрзнат оброк со малку калории може да има речиси 700 милиграми.
Поголемиот дел од натриумот во исхраната доаѓа од:
* леб и печива,
* сушени месни производи,
* пијалоци,
* производи од месо и живина,
* супа,
* сендвичи,
* сирења,
* јадења со тестенини,
* јадења со месо,
* ужина.
Како да јадете помалку сол?
Свежата и непреработена храна обично има многу ниска содржина на натриум. Една чаша свеж спанаќ содржи само 24 милиграми, додека една чаша сечкан целер има 81 милиграм.
Готвењето дома е најдобриот начин за контрола на внесот на натриум. Можете дополнително да го намалите внесот ако редовно ги читате декларациите и ги споредувате производите од различни производители, бидејќи количината на натриум може значително да варира.
Исхраната треба да се базира на свежо овошје и зеленчук, со ограничен внес на преработена храна и јадења подготвени со готови сосови.
Исто така, во рестораните можете да побарате опции со помалку сол и да поддржите иницијативи за намалување на количината на сол во кантините и автоматите за продажба.
Доколку имате фактори на ризик за срцеви заболувања, консултирајте се со лекар или регистриран нутриционист. Експерт може да ви помогне да креирате план за намалување на внесот на натриум.
Таквиот план може да вклучува почесто подготвување оброци дома, умерена консумација на готови оброци, избор на сувомеснато месо и сирење со помала содржина на натриум, како и редовно читање на декларациите на сите прехранбени производи што ги купувате.
