Лидерката на германската крајно десничарска партија Алтернатива за Германија (AfD), Алис Вајдел, можеби била вмешана порано и повеќе во примање нелегални партиски донации отколку што досега признала.
Ова го покажува истражувањето на германските јавни радиодифузери NDR и WDR, врз основа на е-пошта што непознати хакери ги објавија на интернет пред неколку дена.
AfD сега е втора најголема партија во Бундестагот (долниот дом на германскиот парламент), а Вајдел е нејзиниот највлијателен политичар. Партијата е позната по своите остра антиимигрантска политика, поради што е широко дискутирана меѓу граѓаните на Босна и Херцеговина кои живеат во Германија.
Што се случи во 2017 година?
Аферата датира од летото 2017 година, кога Вајдел беше во политички вести. Потоа, неочекувано, заедно со Александар Гауланд, таа беше избрана за лидер на листата на AfD на изборите за Бундестагот.
Во тој период, вкупно 132.000 евра (258.000 КМ) биле депонирани на сметката за изборна кампања на окружниот комитет на нејзината партија во Бодензекрајс (округ покрај езерото Констанца, во јужна Германија, кој се граничи со Швајцарија). Парите биле исплатени на 18 рати, наводно од швајцарска фармацевтска компанија.
Една година подоцна, се покажа дека донацијата била нелегална од три причини: имало неколку помали плаќања, била исплатена преку посредник кој го криел вистинскиот донатор и била исплатена од земја надвор од Европската Унија. Германскиот закон за политички партии ги забранува ваквите донации.
Вајдел тврдеше дека не знаела
Кога NDR, WDR и весникот „Зидојче цајтунг“ ја разоткрија аферата во 2018 година, Вајдел тврдеше дека дознала за исплатите неколку недели откако пристигнале и дека тие ја изненадиле. Во тоа време, таа рече дека не била вклучена во секојдневното финансирање на кампањата.
Е-поштата на AfD, според NDR и WDR, раскажува поинаква приказна. Е-пошта од јули 2017 година, испратена од адресата на Вајдел до двајца нејзини соработници во окружниот комитет, гласи: „Добив известување за донации со кои морам да ја финансирам мојата кампања на социјалните медиуми“.
Во истиот е-мејл се бара од нејзиниот тогашен колега од партијата да ја следи сметката „можеби двапати неделно“ за можни плаќања, наведувајќи дека кратка писмена потврда за секое плаќање би била доволна, за да знаат колку можат да потрошат.
Во друга е-пошта од истиот месец, исто така од адресата на Вајдел, се наведува дека менаџерот на социјалните медиуми ќе ги троши донациите насочени кон неа исклучиво на Фејсбук. Соработниците требало да отворат посебна сметка за тие донации, до која Вајдел ќе има личен пристап.
Точно четири дена откако донациите беа објавени во е-поштата, исплатите почнаа да пристигнуваат од Швајцарија со јасна цел: „Донација за кампањата на Алис Вајдел на социјалните медиуми“. Според NDR и WDR, ова биле единствените големи исплати за нејзината кампања на сметките на окружниот комитет и единствените што биле конкретно наменети за социјалните медиуми. Дел од парите навистина биле потрошени за работата на менаџерот за социјални медиуми.
Што вели Вајдел?
Портпаролот на Вајдел изјави за NDR и WDR дека таа не ги менува своите претходни изјави за случајот. Тој рече дека Вајдел во тоа време разговарала со многу потенцијални поддржувачи и дека за оваа намена е отворена посебна сметка. Според него, таа не очекувала конкретни износи или не била сигурна дека некој всушност ќе донира, а не очекувала и исплати од Швајцарија.
Истрагата беше прекината, страната ја плати казната
Обвинителството во Констанц отвори истрага кратко откако беше откриена аферата, но ја отфрли против Вајдел и другите осомничени од окружниот совет во септември 2021 година поради недостаток на докази. Истражителите не беа во можност да докажат дека се договориле со вистинскиот донатор за парите.
Подоцна беше утврдено дека вистинскиот донатор бил швајцарскиот милионер сопственик на недвижнини Хенинг Конл Џуниор. Дури и новите е-пораки, според NDR и WDR, не докажуваат дека имало договор со него.
AfD сепак мораше да ѝ плати на администрацијата на Бундестагот казна од речиси 400.000 евра (780.000 КМ) за прифаќање на нелегална донација и нејзино предоцнежно враќање. Партијата не ја сметаше Вајдел лично за одговорна во тоа време бидејќи нејзината вина не беше докажана. Таа можеше да биде под притисок од самата партија поради новите е-пошти.
Не е јасно дали е-пораките даваат нови докази од кривична перспектива. Случајот може да се отвори повторно, но веројатно е дека сите кривични обвиненија во овој случај се истечени. Дополнителен проблем е потеклото на е-пораките. Бидејќи тие доаѓаат од нелегален хакерски напад, на истражителите можеби нема да им биде дозволено да ги користат како докази.
Скандалот со донациите на AfD е поширок од случајот Вајдел и сè уште е во тек. Се однесува на повеќекратни донации за партијата и индивидуални функционери, кои беа истражувани од обвинители во неколку европски земји.
Повеќе од 400.000 е-пораки и документи
AfD беше цел на хакерски напад во септември. Пред неколку дена, непознати хакери објавија повеќе од 400.000 е-пораки и партиски документи, вклучувајќи чувствителни податоци како што се списоци на членови, броеви на сметки, записници од состаноци на Федералното претседателство на партијата и е-пораки од водечки функционери, вклучувајќи ги Гауланд и Вајдел.
Новинарите од NDR и WDR систематски ги анализираат податоците. AfD призна дека податоците протекоа поради хакерски напад, но не ја потврди автентичноста на сите документи, ги проверува и поднесе кривична пријава, објавува дневниот весник „Тагешау“ .
