Според „Вашингтон пост“, кој се повикува на свои извори од Пентагон, американските воздухопловни сили изгубиле 45 беспилотни летала MQ-9 Reaper во војната со Иран, што е четвртина од вкупната флота.
Загубата на четвртина од флотата на стратешки авиони за само неколку години кажува едно: некој покажал упорност далеку над границите на разумната употреба, подлегнувајќи на застарени оперативни претпоставки.
Беспилотното летало MQ-9 Reaper долго време претставуваше ‘рбет во доменот на беспилотни платформи на американските воздухопловни сили (USAF). Сепак, најновите податоци прикажуваат исклучително мрачна слика. Активната американска флота падна од 185 на само 135 оперативни единици, со 45 авиони трајно изгубени, додека нема официјални податоци за бројот на тешко оштетени и исфрлени авиони.
Особено
отежнувачка околност е фактот што Американците изгубија дури 25 авиони од овој тип во операциите против Хутите во Јемен. Ако ретката, шарена и ограничена интегрирана противвоздушна одбрана на Хутите успеа да нанесе такви загуби и да најде „лек“ за Жетварите, се очекуваше дека американските стратези ќе направат пауза и нема да ги испратат овие авиони во престрелки против многу понапредни регионални актери како Иран.
Ирански рецепт
Главната причина за ваквите загуби лежи во тактичката пристрасност. Американските команданти влегоа во операциите со претпоставка за целосна доминација во воздухот, потценувајќи два клучни елементи на одбраната на противникот.
Силното попречување на GPS сигналите и радиофреквенциите драстично ги наруши командните комуникации и ги принуди авионите да следат предвидливи рути.
Мобилните единици на системот за воздушна одбрана со електрооптичко и инфрацрвено водење, со ракети водени од пасивни електрооптички сензори, целосно ги заобиколуваат и ги прават неупотребливи класичните радарски детектори за опасност на авионите.
За да се неутрализира влијанието на пречките и да се одржи оптичкиот контакт со целите, командантите наредиле да се спушти горната граница на летот на „Рипер“. Ова тактичко прилагодување се покажало како катастрофално. Со намалување на надморската височина, бавните и невидливи (не-скришни) „Рипер“ станале глинени гулаби за системи за воздушна одбрана со краток и среден дострел.
Во исто време, бидејќи непријателските ракети ги потиснаа надвор од периметарот на ефикасно дејствување, главното вооружување на овие беспилотни летала, т.е. ракетите AGM-114 Hellfire, станаа со ограничена употреба поради недоволен дострел.
Генерал-потполковник Дејвид Табор зборуваше за сето ова пред Сенатот, признавајќи дека процесот на обновување и обновување на флотата ќе трае со децении.
Кога ќе се повлече финансиската линија, податоците се уште подраматични. Еден авион MQ-9 Reaper чини околу 30 милиони долари. Загубата на 45 од овие авиони претставува директен удар врз воениот буџет на САД во износ од 1,3 милијарди долари.
Со оглед на тоа што еден современ повеќенаменски ловец F/A-18E/F Super Hornet чини помеѓу 68 и 70 милиони долари, американската војска можеше да купи околу 19 до 20 сосема нови ловци Super Hornet за парите потрошени за изгубените „Риперс“.
Главната лекција за воените стратези е јасна. Ерата на неопределена воздушна доминација во незаштитениот воздушен простор е минато. Испраќањето бавни, неприкриени дронови во вселената заситена со модерни мобилни ракетни системи и електронско блокирање повеќе не е одржливо, лекција во современото противвоздушно војување која чинеше милијарди долари.
