Американскиот амбасадор во НАТО, Метју Витакер, му рече на европскиот комесар за одбрана, Андриус Кубилиус, дека Вашингтон останува посветен на одбраната на Европа, во услови на тековниот преглед на американската војска што предвидува повлекување на илјадници војници и клучни стратешки средства од континентот.
„Сè уште ве сакаме“, беше цитиран Витакер на Варшавскиот безбедносен форум во понеделник во полската престолнина, пишува „Еуроњуз“ , според „Телеграф“.
„Продолжувам да им кажувам на нашите европски сојузници… дека Соединетите Американски Држави не се повлекуваат.“
Неговите коментари беа дадени за време на панел-дискусијата на тема „НАТО 3.0“ – модел поддржан од САД кој бара Европа да ја преземе водечката улога во својата конвенционална одбрана, додека американските сили го намалуваат своето присуство на континентот и го префрлаат својот фокус на друго место.
Кубилиус рече дека „НАТО 3.0“ не значи дека САД велат: „Не ве сакаме повеќе, Европејци, затоа треба да си ја работите својата работа“.
Напротив, тој тврдеше дека Европа мора да развие капацитети за одвраќање на агресија на нејзина територија.
„Европа мора да ја преземе одговорноста во свои раце“, нагласи тој.
Кубилиус претходно процени дека замената на американските стратешки воени средства би можела да ја чини Европа до 500 милијарди евра.
Експертите, исто така, сугерираат дека на Европа можеби ќе ѝ бидат потребни дополнителни 300.000 војници за одбрана од Русија, во сценарио каде што Вашингтон продолжува да ја повлекува својата воена поддршка.
Откако Доналд Трамп се врати во Белата куќа, Вашингтон се обидува да ги пренасочи воените ресурси кон други региони, вклучително и Индо-Пацификот, за да се спротивстави на растечкото влијание на Кина.
Прегледот на Пентагон за распоредувањето на американските воени сили во Европа се очекува да биде завршен до декември, а наодите ќе му бидат презентирани на американскиот министер за одбрана Пит Хегсет.
Оваа проценка би можела да го отвори патот за понатамошно намалување на американското воено присуство на континентот.
Сепак, специфични намалувања на силите веќе се во тек.
На пример, во мај, Пентагон нареди повлекување на околу 5.000 војници од Германија и го откажа планираното распоредување на артилериски баталјон со долг дострел.
Витакер рече дека не сака да „предвидува“ понатамошни мерки во рамките на прегледот бидејќи „не е подготвен“, но тврдеше дека притисокот на Вашингтон за поевропско НАТО „функционира“.
„Доказот е токму таму каде што сме денес, тука во Полска: трошење на 4,7% за основна одбрана и навистина водење на алијансата кон посилна и поспособна војска“, продолжи тој.
На самитот на НАТО во Хаг во 2025 година, сојузниците се согласија да ја зголемат својата основна цел за трошоци за одбрана од 2% на 3,5% од бруто домашниот производ (БДП) до 2035 година, заедно со дополнителни 1,5% за пошироки трошоци за безбедност и одбрана.
„Ова е она што САД го очекуваат од сите свои сојузници“, подвлече Витакер во врска со вкупната цел од 5% за трошоците за одбрана.
Според најновите проценки на алијансата, Полска е меѓу земјите-членки на НАТО кои трошат најмногу за основна одбрана во однос на БДП.
Притисокот за зголемување на трошоците за одбрана доаѓа и во време кога Европската Унија има за цел да ги зајакне своите воени капацитети до 2030 година, поради предупредувањата од европските разузнавачки агенции дека Русија би можела да претставува подиректна закана за НАТО во наредните години.
