Ако не можете да замислите ден без шолја црно кафе, без шеќер и млеко, едно необично истражување можеби ќе ве натера да се запрашате дали вашиот вкус кажува нешто за вашата личност.
Истражувањето на психолозите Кристин Сагиоглу и Тобијас Грајтемаер од Универзитетот во Инсбрук го разгледа прашањето дали постои врска помеѓу склоноста кон горчливи вкусови и одредени црти на личноста.
Резултатите привлекоа големо внимание бидејќи истражувачите пронајдоа врска помеѓу склоноста кон горчливи вкусови и таканаречените темни црти на личноста, вклучувајќи психопатија, макијавелизам, нарцизам и секојдневниот садизам.
Сепак, важно е да се нагласи дека истражувањето не покажа дека луѓето кои пијат црно кафе се психопати, ниту дека кафето предизвикува некоја од овие особини.
Како беше спроведено истражувањето
Сагиоглу и Грајтемаер спроведоа две студии во кои учествуваа вкупно 953 учесници, со просечна возраст од 35 години. Примерокот беше составен од 48 проценти жени. Учесниците сами ги пријавија своите вкусови, а потоа пополнија разни прашалници за проценка на особини како што се макијавелизам, психопатија, нарцизам, секојдневен садизам и агресија.
Во првиот дел од студијата, учесниците оцениле колку им се допаѓаат различни видови храна и пијалоци. Тие вклучувале слатка, солена, кисела и горчлива храна.
Потоа истражувачите ги споредиле нивните одговори со резултатите од тестовите за личност. Во вториот дел од студијата, тие дополнително ги испитале општите преференции за различни вкусови.
Резултатите покажаа дека општата склоност кон горчливи вкусови е поврзана со поизразени антисоцијални и „темни“ црти на личноста. Најизразени асоцијации беа пронајдени со секојдневниот садизам и психопатија.
Сепак, кога учесниците оцениле колку им се допаѓаат поединечни горчливи производи, вклучувајќи го и кафето, не е пронајдена значајна поврзаност помеѓу овие специфични преференции и психопатијата. Врската се појавила кога се разгледувала општата преференција за горчливи вкусови.
Токму затоа подоцна имаше критики за начинот на кој истражувањето беше презентирано во медиумите. ABC News предупреди дека резултатите не сугерираат дека оние што пијат кафе, пиво или други горчливи пијалоци „поверојатно се психопати“.
Самите истражувачи наведоа ограничувања
Авторите на студијата наведуваат неколку ограничувања во трудот. Едно од најважните е фактот дека обете мерки за преференции за вкус се базираа на самоизвештаи.
Со други зборови, истражувачите не им давале на луѓето различни горчливи јадења во лабораторија за всушност да ги пробаат, а потоа да ги оценат, туку се потпирале на нивните одговори за тоа што им се допаѓа. Затоа, авторите наведуваат дека идните истражувања треба повторно да ја испитаат оваа поврзаност користејќи реална потрошувачка и лабораториски мерења.
Дополнителна анализа објавена од организацијата Sense About Science USA, исто така, посочи на статистички проблеми со студијата.
Во анализата се наведува дека студијата вклучувала голем број статистички споредби, што ја зголемува шансата за случајно наоѓање статистички значајна поврзаност. Исто така, се истакнува дека пронајдените асоцијации биле релативно слаби. Кај најсилната поврзаност, преференциите за вкус објаснувале само околу четири проценти од варијацијата во особините на личноста.
Па што всушност значи резултатот?
Едноставно кажано, истражувањето пронашло статистичка корелација, а не доказ дека вкусот го одредува карактерот.
Лице кое сака горчливи вкусови не е психопат, садист или нарцис. Исто така, нема докази дека пиењето црно кафе без шеќер или млеко може да предизвика такви особини.
Дури и во самата студија, резултатите за одредена храна не беа исти како резултатите за општата преференција за горчлив вкус.
