Топлата бања на крајот од денот не е само добар начин за опуштање. Ново истражување покажува дека 30 минути поминати во топла вода можат да имаат значително влијание врз крвните садови, при што некои од ефектите се поизразени отколку по умерено вежбање.
Студија објавена во Европскиот журнал за применета физиологија покажа дека престојот во топла вода кај учесниците довел до поголем пад на крвниот притисок отколку 30 минути возење велосипед со умерен интензитет.
Важно е да се напомене дека ова е мала студија и истражувачите не сугерираат дека топлите бањи го заменуваат вежбањето. Сепак, за луѓето кои не можат да вежбаат поради здравствени или други причини, бањите со топла вода и другите форми на таканаречена пасивна топлинска терапија може да имаат одредени придобивки за здравјето на крвните садови.
Можна алтернатива за оние кои не можат да вежбаат
Истражувачите, предводени од физиологот Кристијан Вигати од Универзитетот во Западна Австралија, објаснуваат дека вежбањето е добро познато по тоа што има корисни ефекти врз здравјето на крвните садови. Меѓу другото, ја подобрува ендотелната функција, внатрешната обвивка на крвните садови, еластичноста на артериите и одзивноста на малите крвни садови.
„Сепак, неодамнешните глобални проценки покажуваат дека приближно 31 процент од возрасните ширум светот не ги исполнуваат препораките за физичка активност, што укажува на потреба од истражување на дополнителни или алтернативни опции за оние на кои им е тешко редовно да вежбаат“, наведуваат авторите.
Слично на вежбањето, престојот во топла вода го зголемува протокот на крв и влијае на внатрешните ѕидови на крвните садови, што може да предизвика промени што ја подобруваат нивната функција. Претходни истражувања спроведени врз млади, здрави возрасни лица веќе покажаа дека редовните топли бањи можат да ја подобрат функцијата на крвните садови, да ја намалат вкочанетоста на артериите и да помогнат во нивното ширење.
„Овие резултати сугерираат дека потопувањето во топла вода може да дејствува врз крвните садови на начин сличен на вежбањето, но недостасуваат докази кај постари возрасни лица со фактори на ризик за кардиоваскуларни заболувања кои не се во можност да се вклучат во вообичаените форми на вежбање“, наведуваат истражувачите.
Како беше спроведено истражувањето?
Во студијата учествувале 25 возрасни лица на возраст од 45 до 70 години кои биле со прекумерна тежина или дебели. Просечната возраст на учесниците била 59 години. Секој учесник бил подложен на два различни теста по случаен редослед, со најмалку 72 часа помеѓу нив.
За време на еден тест, учесниците седеле во вода загреана на 40 °C, потопени до градите, 30 минути. Во другиот тест, тие возеле велосипед за вежбање 30 минути со умерен интензитет, при што оптоварувањето одговарало на 60 до 70 проценти од нивниот максимален срцев ритам.
За време на двата теста, биле следени нивниот срцев ритам, средниот артериски притисок и температурата на телото. Истражувачите, исто така, ги следеле малите крвни садови во кожата користејќи неинвазивен метод наречен оптичка кохерентна томографија (OCT).
Резултатите покажаа дека, во споредба со вежбањето, потопувањето во топла вода доведе до поголемо зголемување на дијаметарот на крвните садови, протокот и брзината на крвта, како и бројот на мали крвни садови низ кои е регистриран протокот. Сликите од подлактиците на учесниците по топлата бања, исто така, покажаа зголемен проток на крв низ мрежата на мали крвни садови.
Топлата бања, исто така, довела до поголемо зголемување на основната телесна температура и поизразен пад на систолниот и дијастолниот крвен притисок. Од друга страна, вежбањето, како што се очекувало, предизвикало поголемо зголемување на срцевиот ритам.
Истражувачите веруваат дека поизразените промени по бањањето веројатно се должат на комбинација од директно загревање на кожата и поголемо загревање на целото тело.
Сепак, бањата не е замена за вежбање
Топлата вода го стимулира ширењето на крвните садови, односно вазодилатацијата. Ова му олеснува на телото да го ослободи вишокот топлина бидејќи повеќе крв се насочува кон кожата.
Иако резултатите укажуваат дека топлите бањи може да имаат корисен ефект врз крвните садови, авторите предупредуваат дека многу работи сè уште не се познати. Тие особено истакнуваат дека капењето и вежбањето траеле исто време, по 30 минути, но телото не било изложено на исто ниво на термички стрес за време на нив.
„Затоа, овие резултати не треба да се толкуваат како доказ дека престојот во топла вода е само по себе подобар од вежбањето со умерен интензитет“, нагласуваат авторите.
Поголемите промени забележани по бањата се првенствено поврзани со поголемото загревање на телото, кое силно влијаело на крвните садови без активна мускулна работа.
Затоа, топлите бањи би можеле да бидат интересен додаток за луѓе кои не можат редовно да вежбаат поради здравствени проблеми. Сепак, резултатите сè уште не значат дека здравите луѓе треба да ја заменат физичката активност со престој во топла вода.
