Силите на Централната команда на САД (CENTCOM) објавија дека започнале операција наречена „Проект слобода“, чија цел е враќање на безбедна комерцијална пловидба низ Ормутскиот теснец – еден од најважните поморски патишта во светот.
Според официјалното соопштение, операцијата ќе биде спроведена под водство на американскиот претседател Доналд Трамп и вклучува силно воено присуство: уништувачи со наведувани ракети, повеќе од 100 копнени и морски авиони, беспилотни системи и околу 15.000 американски војници.
Командантот на ЦЕНТКОМ, адмирал Бред Купер, изјави дека мисијата е клучна за одржување на регионалната стабилност и заштита на глобалната економија. Тој рече дека операцијата има за цел да обезбеди безбеден премин на трговски бродови низ Ормутскиот теснец, како и да обезбеди контрола на критичната бродска лента.
Фокус на безбедноста и меѓународната соработка
Американскиот Стејт департмент претходно објави дополнителна иницијатива за подобрување на координацијата и размената на информации меѓу меѓународните партнери, посочувајќи дека „Проектот слобода“ ќе има силна дипломатска компонента, покрај воениот ангажман.
Планирано е операцијата да ги комбинира поморските воени активности со дипломатски напори, со цел да се намалат тензиите и да се овозможи непречен проток на стоки и енергија.
Хуманитарниот аспект на операцијата
Претседателот Трамп во своето обраќање изјави дека операцијата е првенствено хуманитарна по природа и наменета за земји кои не се директно вклучени во конфликтите на Блискиот Исток.
Тој посочи дека бројни земји побарале помош од САД за безбедно евакуирање на нивните бродови, кои во моментов се блокирани во теснецот.
„Ги информиравме нашите партнери дека ќе ги водиме нивните бродови низ ограничени води за да можат да продолжат со својот бизнис“, рече Трамп.
Тој додаде дека им наредил на своите тимови да сторат сè што е можно за да се осигурат дека екипажите и бродовите се безбедно евакуирани, истакнувајќи дека навигацијата нема целосно да се врати во нормала сè додека регионот не стане безбеден.
Предупредување и пораки до Иран
Трамп нагласи дека секој обид за попречување на операцијата ќе биде решително спречен, но во исто време рече дека САД водат „многу позитивни разговори“ со Иран, што би можело да доведе до стабилизација на ситуацијата.
Тој особено истакна дека многу бродови во теснецот веќе страдаат од недостиг на храна и основни потреби, поради што оваа иницијатива има итно хуманитарно значење.
Стратешката важност на Ормутскиот теснец
Ормутскиот теснец е една од најважните точки за глобална трговија со нафта и гас, низ која минуваат голем дел од светските енергетски текови. Секоја дестабилизација во овој регион директно влијае на светските пазари и економијата.
Со лансирањето на „Проектот слобода“, САД се обидуваат да ја стабилизираат ситуацијата, да ја заштитат меѓународната трговија и да спречат понатамошно продлабочување на кризата во регионот на Блискиот Исток.
