Соединетите Американски Држави (САД) и Иран се приближија кон договор за прекин на седумнеделната војна, но јавните настапи на претседателот Доналд Трамп на социјалните мрежи и во медиумите фрлија конфузија во преговорите и го доведоа во прашање потенцијалниот договор.
Како што се приближуваше викендот, американските и иранските преговарачи ја здогледаа рамката на договорот што ќе ја заврши седумнеделната војна, посредуван од Пакистан. Но, претседателот Доналд Трамп почна јавно да зборува за напредокот на преговорите, објавувајќи на социјалните мрежи и телефонски повици до новинарите додека беше информиран од посредници во Исламабад за контактите со иранските претставници во Техеран.
Трамп тврдеше дека Иран се согласил со голем број клучни барања на САД, вклучувајќи го предавањето на збогатениот ураниум и суспендирањето на нуклеарната програма, и најави непосреден крај на војната. Иранските претставници јавно ги оспорија повеќето од овие тврдења и негираа дека се подготвува нова рунда преговори, што остро ги намали надежите за брзо финализирање на договорот.
Некои од соработниците на Трамп признаа дека преговорите на претседателот преку медиумите и социјалните мрежи му наштетиле на процесот, потсетувајќи на чувствителноста на разговорите и длабоката недоверба на Иран кон САД. Во исто време, американските претставници се сомневаат во единството во рамките на иранската страна, наведувајќи ги разликите меѓу преговарачкиот тим, предводен од претседателот на парламентот Мохамед Багер Галибаф и министерот за надворешни работи Абас Арагчи, и Иранската револуционерна гарда, која го има последниот збор за конечниот договор.
Еден извор запознаен со разговорите изјави за Си-Ен-Ен дека Иранците не се задоволни што Трамп остава впечаток на социјалните медиуми дека веќе се согласиле на решенија кои не се популарни во Иран, што ја нагласува нивната загриженост да не изгледаат слаби. Меѓу јавните изјави на Трамп се изјавата за Блумберг дека Иран се согласил на „неопределено“ суспендирање на својата нуклеарна програма и проценката за Си-Ес-Ес њуз дека Техеран „се согласил на сè“ и ќе соработува со САД во отстранувањето на збогатениот ураниум.
Тензиите дополнително се засилија со инцидентот во неделата кога американски разорувач со водени ракети отвори оган врз ирански товарен брод и го заплени откако се обиде да ја пробие американската поморска блокада во Оманскиот Залив. Овој потег дополнително ја разбесни иранската страна со истекот на двонеделното примирје.
Трамп постави неколку „црвени линии“ во разговорите, вклучувајќи замрзнување на збогатувањето на ураниум, предавање на залихите од материјал близу до нуклеарно оружје и спротивставување на какво било понатамошно збогатување, дури и по евентуална пауза од 20 години. Во исто време, Иран инсистира на одржување на контролата врз Ормутскиот теснец и бара укинување на санкциите на САД.
За време на првата рунда разговори, американската делегација, според извори, понудила 20-годишна пауза во збогатувањето, додека Иран возвратил со предлог за петгодишна суспензија, што Вашингтон го отфрлил. Еден од поновите предлози на Иран бара десетгодишна пауза, проследена со уште една деценија збогатување на нивоа под воениот праг, додека Трамп навести дека сака целосно и неопределено прекинување на збогатувањето.
Администрацијата, исто така, размислува за деблокирање на 20 милијарди долари ирански средства во замена за предавање на неговите залихи од високо збогатен ураниум. Преговорите се надеваат на барем прелиминарен договор што би го отворил патот за подетални разговори, иако некои аналитичари предупредуваат дека Иран може да ги искористи продолжените преговори за да купи време и да ги реактивира ракетните системи закопани за време на војната.
Конфузијата околу процесот е зголемена од спротивставените информации за улогата на потпретседателот Џ.Д. Венс. Во неделата, Трамп им кажа на своите соговорници по телефон дека Венс нема да учествува во новата рунда преговори од безбедносни причини, додека амбасадорот во ОН, Мајк Валц, и државниот секретар за енергетика, Крис Рајт, во телевизиски настапи тврдеа дека Венс повторно ќе ја предводи делегацијата во Исламабад. Подоцна се дозна дека потпретседателот сепак ќе патува на разговорите, откако во еден момент дури беше и во Белата куќа додека Трамп им кажа на новинарите дека е „во авион за Пакистан“.
Според најновите планови, разговорите треба да започнат во среда во Исламабад, а изворите забележуваат дека ситуацијата останува „флуидна“. Истото важи и за двонеделното примирје, чие истекување е предмет на нови толкувања: иако првично беше објавено на 7 април во 18:32 часот источно време, Трамп изјави за Блумберг дека прекинот на огнот трае до „среда навечер по време на Вашингтон“, што остава простор за дополнителни 24 часа преговори пред да се одлучи дали да се продолжи со воената кампања, вклучително и заканата од напади врз ирански мостови и електрани.
И покрај растечкото незадоволство на американската јавност од војната и зголемувањето на цените на горивата што произлегува од тоа, Трамп тврди дека не чувствува притисок брзо да постигне договор, наведувајќи на Truth Social: „Не сум под никаков притисок, иако сè ќе се случи релативно брзо!“ Сепак, неговите бројни јавни коментари дополнително го замаглуваат текот на преговорите и иднината на потенцијалниот договор со Иран.
