Дневната прошетка може да помогне во зачувувањето на здравјето на мозокот, особено кај постарите возрасни лица со зголемено ниво на протеини поврзани со Алцхајмеровата болест.
Според резултатите од една нова студија, одењето помеѓу 5.000 и 7.500 чекори дневно е поврзано со побавен когнитивен пад.
Постарите луѓе со покачени нивоа на амилоид бета во мозокот, протеин поврзан со Алцхајмеровата болест, имале побавен когнитивен пад ако правеле повеќе чекори секој ден.
Ова го покажаа резултатите од студијата на истражувачи од здравствениот систем Масачусетс Џенерал Бригам, објавена во научното списание „Nature Medicine“.
Според соопштението на истражувачите, когнитивниот пад бил одложен во просек за три години кај луѓето кои правеле помеѓу 3.000 и 5.000 чекори дневно, додека кај оние кои правеле помеѓу 5.000 и 7.500 чекори, доцнењето било дури за седум години.
Од друга страна, кај луѓе кои се движеле малку е забележано побрзо акумулирање на тау протеинот во мозокот, како и побрзо слабеење на когнитивните способности и способноста за извршување на секојдневните активности.
Учесниците ги следеле до 14 години
Истражувачите анализирале податоци од 296 учесници во Харвардската студија за стареење на мозокот, на возраст од 50 до 90 години. Ниту еден од учесниците немал когнитивни тешкотии на почетокот на студијата.
Основните нивоа на амилоид бета и тау протеин беа мерени со ПЕТ снимање на мозокот, додека дневниот број на чекори беше следен со педометар што се носи на ремен.
Учесниците биле подложени на когнитивно тестирање еднаш годишно, во период од две до 14 години, а просечното следење траело 9,3 години. Кај дел од учесниците, снимањето на мозокот било повторено за да се следи акумулацијата на тау протеинот.
Врската помеѓу поголем број чекори и побавниот когнитивен пад е забележана само кај учесниците кои имале покачени нивоа на амилоид бета на почетокот на студијата. Кај нив е забележана и побавна акумулација на тау протеинот.
Статистичките модели покажаа дека поголемиот дел од придобивките поврзани со физичката активност се посредувани токму од побавната акумулација на тау протеинот.
Кај луѓе со ниско почетно ниво на бета-амилоид, речиси и да немало когнитивен пад или значително акумулирање на тау протеинот, па затоа не е утврдена јасна врска со физичката активност.
„Ова помага да се објасни зошто некои луѓе со рани знаци на процеси поврзани со Алцхајмеровата болест не доживуваат когнитивен пад толку брзо како другите. Се чини дека начинот на живот влијае на најраните фази на болеста, што значи дека промените можат да го забават појавувањето на когнитивните симптоми ако реагираме навреме“, рече неврологот Јасмер Чатвал, еден од водечките автори на студијата.
Првиот автор на истражувањето, когнитивната невронаучничка Веи-Јинг Венди Јау, нагласи дека „секој чекор е важен“. Според неа, дури и малото зголемување на дневната физичка активност може да доведе до долгорочни промени во навиките и здравјето со текот на времето.
Корелацијата не значи докажана причина
Сепак, ефектот од одењето врз здравјето на мозокот треба да се толкува со претпазливост. Истражувањата покажаа поврзаност помеѓу физичката активност и побавниот когнитивен пад, но не и дека самото одење директно предизвикува таков ефект.
Иф Хогерворст, професор по биолошка психологија на Универзитетот Лафборо во Велика Британија, која не била вклучена во истражувањето, посочи неколку ограничувања на студијата во текст објавен на платформата „The Conversation“.
Според неа, примерокот на учесници бил релативно мал, а мнозинството биле високообразовани белци од Соединетите Американски Држави, поради што резултатите не можат автоматски да се применат на целата популација без дополнителни истражувања.
Покрај тоа, луѓето кои одат почесто се хранат поздраво, пушат помалку и имаат подобро кардиоваскуларно здравје. Затоа, тешко е прецизно да се утврди колкав дел од забележаната корист доаѓа исклучиво од одењето.
Исто така, постои можност врската да е делумно обратна, односно раните симптоми на болеста да влијаат на намалувањето на физичката активност.
Хогерворст, исто така, истакна дека во студијата, користа не се зголемила над 7.500 чекори дневно, што е помалку од често споменуваната цел од 10.000 чекори.
Што планираат истражувачите следно?
Авторите на студијата планираат да испитаат кои аспекти на физичката активност се најважни за когнитивно зачувување, вклучувајќи го интензитетот на движење и долгорочните модели на активност.
Тие исто така сакаат подетално да ги истражат биолошките механизми што ја поврзуваат физичката активност со побавно акумулирање на тау протеинот во мозокот.
Тие веруваат дека добиените резултати би можеле да придонесат за дизајнирање на идни клинички испитувања кои би провериле дали физичките вежби можат да го забават когнитивниот пад кај луѓето со зголемен ризик од Алцхајмерова болест.
Истражувањето беше делумно финансирано од Националните институти за здравство на САД (NIH).
