back to top
19.8 C
Skopje
четврток, 19 ноември , 2026

Какви модели на однесување развиваат децата кои растат во нестабилен дом?

Други наслови

Децата кои растат без безбеден дом и стабилни односи со своите родители честопати не знаат што ги чека, а таквите искуства не секогаш остануваат во детството. Дури и како возрасни, многумина ги носат моделите на однесување што ги научиле тогаш.

Како што пишува порталот YourTango, стабилноста е основа за детето да израсне во емоционално зрела личност.

Тешко им е да им веруваат на другите

Наместо да научат да градат здрави врски и безбедно да ги изразуваат своите емоции уште во најраните години, тие научиле да бидат недоверливи и постојано да бараат од своите родители, кои требало да им бидат најголема поддршка. Затоа дури и како возрасни им е тешко да се чувствуваат безбедно со други луѓе.

Тие реагираат бурно кога не знаат што да прават со своите емоции

Додека некои ги потиснуваат проблемите преку прекумерно размислување и депресивни симптоми, други ги искажуваат преку емоционални испади. „Катастрофизирањето е честа појава кај трауматизираните лица“, објаснува професорот по социјална работа Адам Браун за Psychology Today. Расправијата за ситница или претераното дефанзивно однесување околу добронамерна забелешка на работа не е само незрелост, туку начин за справување со непријатноста и враќање на чувството за контрола.

Тие се движат од врска до врска

Многу деца од нестабилни домови ги гледале партнерите на нивните родители како доаѓаат и си одат, без стабилен модел од кој можат да учат. Ако родителите не им веруваат на своите партнери, се емоционално непредвидливи и ги оправдуваат конфликтите, децата може да пораснат убедени дека така изгледаат врските. Тие ги повторуваат истите шеми затоа што им се познати и им даваат чувство на контрола.

Тие се постојано на режим

Нервен систем навикнат на постојан режим „бори се или бегај“ и во зрелоста скенира секоја соба. Неодговорена порака, нечие лошо расположение или случаен поглед во трамвајот стануваат доказ за нив дека некој е лут, разочаран или несигурен. Иако таквата будност им носи дополнителна вознемиреност и стрес, тоа е едно од ретките нешта што им дава чувство на контрола.

Тие се обвинуваат себеси дури и кога не се виновни

Колку повеќе некој чувствува срам и безвредност, честопати поради нестабилност и занемарување во детството, толку е поголема веројатноста да ја преземе вината како возрасен. Слично беше и дома: честопати децата беа тие што ја преземаа улогата на родители и се обидуваа да ги контролираат расположенијата на возрасните, дури и на штета на сопствената самодоверба.

Стремеж кон совршенство

Психотерапевтката Кејти Гилис објаснува дека перфекционизмот може да се развие како начин за избегнување на критика, отфрлање или напуштање по траума од детството. Сепак, постојаното стремење сè да биде совршено носи уште поголем стрес, вознемиреност и самокритика, па затоа им е тешко некогаш да бидат задоволни од себе.

Тие си заминуваат пред некој да ги напушти

Дури и во здрава врска, кога ќе почувствуваат дека премногу се приврзале, може да си заминат пред партнерот да има шанса да си замине. Таквата самосаботажа им изгледа побезбедна од ризикот од отфрлање. Многумина, како во детството, се повлекуваат во себе кога не можат да ги сокријат своите емоции. Според Гилис, луѓето со семејна траума се изолираат затоа што мислат дека нивните искуства не се вредни за споделување или дека другите нема да ги разберат. „Без поддршка и емпатија од другите, преживеаните можат да усвојат чувство на безвредност“, вели Гилис.

YouTube Video Thumbnail

Најнови вести