Пентагон разгледува казнени мерки против сојузниците на НАТО за кои смета дека не ги поддржале американските операции во војната со Иран, вклучително и суспендирање на Шпанија од алијансата и преиспитување на ставот на САД за британскиот суверенитет над Фолкландските Острови.
Информацијата доаѓа од интерна е-пошта на Пентагон до која пристапил американски функционер, пишува Ројтерс.
Опциите за политиката се детално опишани во меморандум во кој се изразува фрустрација поради наводната неподготвеност или одбивање на некои сојузници да им дадат на Соединетите Држави права за пристап, базирање и прелет – познати како АБО.
Незадоволство од членовите
Според службеникот, кој зборуваше за содржината на е-поштата под услов на анонимност, во меморандумот се наведува дека АБО „претставува апсолутна основа на НАТО “ и дека предложените опции се дискутираат на високо ниво во Пентагон . Една од опциите предвидува суспензија на „проблематичните“ земји од важни или престижни позиции во рамките на Алијансата.
Претседателот Доналд Трамп остро ги критикуваше членките на НАТО за тоа што не ги испратија своите морнарици да помогнат во отворањето на Ормутскиот теснец , кој е затворен за светскиот поморски сообраќај од почетокот на воздушната војна на 28 февруари. Тој, исто така, изјави дека размислува за повлекување од Алијансата.
„Не би ли го направиле тоа ако сте на мене?“, праша Трамп во интервју за Ројтерс на 1 април, кога беше запрашан дали повлекувањето на САД од НАТО е реална можност. Сепак, интерниот имејл не сугерираше дека САД треба да го сторат тоа, ниту пак спомена затворање на бази во Европа. Службеникот одби да каже дали опциите вклучуваат очекувано намалување на американските сили во Европа.
Запрашан за коментар, портпаролот на Пентагон , Кингсли Вилсон, одговори:
„Како што рече претседателот Трамп , и покрај сè што САД направија за нашите сојузници во НАТО , тие не беа тука за нас. Министерството за војна ќе се погрижи претседателот да има кредибилни опции за нашите сојузници да престанат да бидат тигри од хартија и да почнат да го прават својот дел. Немаме понатамошни коментари за какви било внатрешни размислувања во тој поглед.“
Војната со Иран покрена сериозни прашања за иднината на 76-годишниот блок и поттикна невидена загриженост дека САД можеби нема да им дојдат на помош на европските сојузници во случај на напад, велат аналитичари и дипломати.
Велика Британија , Франција и други земји веруваат дека приклучувањето кон американската поморска блокада би значело влегување во војна, но велат дека би биле подготвени да помогнат теснецот да остане отворен откако ќе се постигне трајно примирје или ќе заврши конфликтот.
Сепак, претставници на администрацијата на Трамп нагласуваат дека НАТО не може да биде еднонасочна улица. Тие изразија фрустрација од Шпанија , чие социјалистичко раководство изјави дека нема да дозволи нејзините бази или воздушен простор да се користат за напад врз Иран. САД имаат две важни воени бази во Шпанија: поморската база Рота и воздухопловната база Морон.
Конкретни мерки
Според службеникот, политичките опции наведени во е-поштата би имале за цел да испратат силен сигнал до сојузниците на НАТО да „го намалат европското чувство дека сè им припаѓа“. Опцијата за суспендирање на Шпанија од Алијансата би имала ограничено влијание врз воените операции на САД, но значаен симболичен ефект, се тврди во е-поштата.
Функционерот не разјасни како САД би можеле да ја спроведат суспензијата на Шпанија , а Ројтерс не можеше веднаш да утврди дали таков механизам постои во рамките на НАТО . Меморандумот, исто така, вклучува опција за преглед на дипломатската поддршка на САД за долгогодишните европски „империјални поседи“, како што се Фолкландските Острови во близина на Аргентина.
На веб-страницата на Стејт департментот се вели дека островите се под администрација на Обединетото Кралство , но сè уште има право на нив од Аргентина , чиј либертаријански претседател Хавиер Милеј е сојузник на Трамп. Велика Британија и Аргентина водеа кратка војна во 1982 година за островот по неуспешниот обид на Аргентина да го заземе.
Критика на Стармер
Околу 650 аргентински и 255 британски војници загинаа во конфликтот пред капитулацијата на Аргентина. Трамп постојано го навредуваше британскиот премиер Кир Стармер , нарекувајќи го кукавица поради неговата неподготвеност да се приклучи на војната на САД со Иран .
Тој рече дека Стармер „не е Винстон Черчил “ и ги опиша британските носачи на авиони како „играчки“. Велика Британија првично го отфрли барањето на САД да им се дозволи на две британски бази да го нападнат Иран , но подоцна се согласи на одбранбени мисии насочени кон заштита на жителите на регионот, вклучително и британските граѓани, во услови на иранска одмазда.
Зборувајќи со новинарите во Пентагон претходно овој месец, министерот за одбрана Пит Хегсет рече дека војната со Иран „разоткрила многу“, истакнувајќи дека иранските ракети со поголем дострел не можат да ги погодат САД , но можат да стигнат до Европа.
„Добиваме прашања, отпор или неподготвеност… Немате вистински сојуз ако има земји кои не се подготвени да застанат покрај вас кога ви се потребни“, рече Хегсет .
